FAVÖK (EBITDA) Hesaplama: Brüt Kâr, Faaliyet Kârı ve Net Kâr Marjı
Brüt satışlardan başlayarak net satışları, brüt kârı, faaliyet kârını (FVÖK), FAVÖK'ü, vergi öncesi ve net kârı ile her kademenin marjını gelir tablosu sırasıyla hesaplar.
Dikkat edilmesi gerekenler:
- FAVÖK nakit akışı değildir; işletme sermayesindeki artış, yatırım harcamaları ve vergi ödemeleri nakdi ayrıca azaltır.
- Olağanüstü (tek seferlik) gelir ve giderleri "diğer" satırında gösterirseniz FAVÖK'e dahil olmazlar; düzeltilmiş FAVÖK tanımları şirkete göre değişir.
- Vergi gideri tutar olarak girilir; kurumlar vergisi hesabı için Kurumlar Vergisi aracını kullanın.
- Bu araç bilgilendirme amaçlıdır; resmi mali tablo, beyanname veya yatırım tavsiyesi yerine geçmez.
Hesaplama
Sonuç
Değerleri girip Hesapla düğmesine bastığınızda sonuç burada görünür.
Araç hakkında
FAVÖK (Faiz, Amortisman ve Vergi Öncesi Kâr, İngilizce EBITDA), bir işletmenin esas faaliyetlerinden ürettiği kârı finansman yapısından, vergiden ve amortisman politikasından bağımsız gösterir. Bu nedenle farklı borç yapısına sahip şirketleri karşılaştırmada, kredi değerlendirmesinde (net borç / FAVÖK) ve şirket değerlemesinde (FD / FAVÖK) yaygın kullanılır.
Araç, Tek Düzen Hesap Planı'ndaki gelir tablosu sırasını izler:
Formüller
- Net satışlar = Brüt satışlar − Satış indirimleri (iade, iskonto)
- Brüt satış kârı = Net satışlar − Satışların maliyeti
- Faaliyet kârı (FVÖK, EBIT) = Brüt satış kârı − Faaliyet giderleri
- FAVÖK (EBITDA) = FVÖK + Amortisman ve itfa payları
- Vergi öncesi kâr = FVÖK + Diğer faaliyet gelir/giderleri (net) − Finansman giderleri (net)
- Net kâr = Vergi öncesi kâr − Vergi gideri
- Her kademenin marjı = ilgili kâr / Net satışlar × 100
Örnek: Brüt satışlar 10.500.000 TL, satış indirimleri 500.000 TL, satışların maliyeti 6.500.000 TL ve faaliyet giderleri 1.800.000 TL ise brüt kâr 3.500.000 TL (%35), FVÖK 1.700.000 TL (%17) olur. Maliyet ve giderlerin içinde 400.000 TL amortisman varsa FAVÖK 2.100.000 TL ve FAVÖK marjı %21'dir. 100.000 TL net diğer gelir, 300.000 TL finansman gideri ve 375.000 TL vergi ile net kâr 1.125.000 TL'ye (%11,25) iner.
Dikkat: FAVÖK yasal bir tablo kalemi değildir ve nakit akışı ile aynı şey değildir; işletme sermayesi değişimi, yatırım harcaması ve vergi ödemesi nakdi ayrıca etkiler. Bunlar için Serbest Nakit Akışı aracını kullanın. Borsada işlem gören şirketlerin açıkladığı FAVÖK tanımı (ör. esas faaliyetlerden diğer gelir/giderlerin dahil edilip edilmemesi) şirkete göre farklılık gösterebilir.
Nasıl kullanılır?
- Brüt satışları ve varsa satış indirimlerini (iade, iskonto) girin.
- Satışların maliyetini ve faaliyet giderlerini (pazarlama, genel yönetim, Ar-Ge) girin.
- Maliyet ve giderlerin içindeki amortisman ve itfa payı tutarını girin.
- Varsa diğer faaliyet gelir/giderlerinin net tutarını, net finansman giderini ve vergi giderini girin (gelir veya iade için eksi değer).
- Hesapla düğmesine basın.
Notlar
Tutarlar kuruşa, marjlar 2 ondalığa HALF_UP ile yuvarlanır. Net satışlar sıfırsa marjlar 0 gösterilir (hesaplanamadı). Amortisman tutarı yalnızca FAVÖK'e geri eklenir; maliyet veya giderlerden ayrıca düşülmez, çünkü zaten içlerinde yer aldığı varsayılır. Vergi gideri olarak gelir tablosundaki dönem vergi gideri (ertelenmiş vergi dahil) girilir; araç vergiyi kendisi hesaplamaz.
Kaynaklar
Sıkça sorulan sorular
FAVÖK = Faaliyet kârı (FVÖK) + Amortisman ve itfa payları. Faaliyet kârı da net satışlardan satışların maliyeti ve faaliyet giderleri düşülerek bulunur. Kısaca: Net satışlar − (amortisman hariç) maliyet ve faaliyet giderleri.
FVÖK (EBIT) amortisman düşüldükten sonraki faaliyet kârıdır; FAVÖK (EBITDA) amortisman ve itfa paylarını geri ekler. Yatırım yoğun sektörlerde ikisi arasındaki fark büyüktür.
Sektöre göre çok değişir: perakendede tek haneli, yazılım ve telekomda %30'un üzerinde marjlar görülebilir. Karşılaştırmayı aynı sektördeki şirketlerle ve işletmenin önceki yıllarıyla yapın.
Her 100 TL satış için ne kadar pazarlama, satış ve genel yönetim gideri yapıldığını gösterir. Oranın yıllar içinde düşmesi ölçek ekonomisi veya maliyet kontrolüne işaret eder.
Evet. Yüksek amortisman, faiz gideri veya vergi nedeniyle FAVÖK pozitifken net zarar oluşabilir. Bu durumda borç servisi kapasitesi için Finansal Sağlık Analizi'ndeki DSCR'ye bakın.
Sıradaki adım
Hesabınıza devam etmek için ilgili araçlar.
- Hesapla
Finansal Sağlık Analizi (Bilanço ve Gelir Tablosu Oran Analizi)
Bilanço ve gelir tablosunun temel kalemlerinden likidite, kârlılık, borçluluk, borç servisi ve verimlilik oranlarını tek ekranda hesaplayıp yorumlamanıza yardım eder.
- Hesapla
Satılan Malın Maliyeti (SMM) Hesaplama ve Brüt Satış Kârı
Dönem başı stok, alışlar, alış iadeleri, alış giderleri ve dönem sonu stoktan satılan malın maliyetini (SMM), brüt satış kârını ve stok devir hızını hesaplar.
- Hesapla
Firma Değeri (FD) ve Değerleme Çarpanları Hesaplama: FD/FAVÖK, F/K, PD/DD
Hisse fiyatı, pay sayısı, net borç ve temel finansal verilerden piyasa değerini, firma değerini ve FD/FAVÖK, FD/Satışlar, F/K ve PD/DD çarpanlarını hesaplar.
- Hesapla
Serbest Nakit Akışı (FCF) Hesaplama: FCFF ve FCFE
Faaliyet kârı, amortisman, yatırım harcaması ve işletme sermayesi değişiminden firmaya serbest nakit akışını (FCFF) ve özsermayeye serbest nakit akışını (FCFE) hesaplar.
- Hesapla
Borçluluk Oranları Hesaplama (Borç/Özkaynak, Faiz Karşılama, Net Borç/FAVÖK)
Borç/özkaynak, borç/aktif, özkaynak/aktif, faiz karşılama oranı ve net borç/FAVÖK oranlarını hesaplayarak işletmenin finansal kaldıracını ölçer.
- Hesapla
Kârlılık Oranları Hesaplama (ROE, ROA, Net Kâr Marjı, DuPont)
Net kâr, satışlar, varlıklar ve özkaynaktan net kâr marjı, ROA, ROE, aktif devir hızı ve özsermaye çarpanını hesaplar; ROE'yi DuPont ile ayrıştırır.